Het Nationaal Holocaust Namenmonument

Op zondag 19 september 2021 opent koning Willem-Alexander officieel het Nationaal Holocaust Namenmonument in Amsterdam. Na jaren vertraging dan toch eindelijk een fysiek nationaal herdenkingsmonument in de oude Joodse Buurt in Amsterdam. Vanuit de lucht gezien staat er in het Hebreeuws "ter herinnering aan". Vanaf de grond een eenvoudig labyrint met ruim 102.000 namen van voornamelijk Joodse mensen, maar ook Roma en Sinti, welke tijdens de Tweede Wereldoorlog door de Duitsers zijn gearresteerd, gevangen genomen, en vervoerd naar concentratiekampen, om er te worden vermoord, vergast en nooit meer zijn teruggevonden en ook geen familie of nabestaanden meer hadden.

Want daar was het Nazi-Duitsland destijds om te doen: ze niet alleen uitroeien, maar ze ook vergeten laten worden door het verstrijken van de tijd. 102.000 mensen van alle leeftijden en van alle rangen en standen. Gewone mensen zoals iedereen. Zoals jij en ik. Maar dan Joods. Nu, ruim 75 jaar later, is daar dan dit monument met ruim 102.000 namentegels van deze slachtoffers. Het is alles wat er nog van ze bestaat. Geen graf, geen familie, geen nabestaanden. Wél een archief: ondermeer de Carthotheek van de Joodse Raad bevat nog gegevens van ze.

Om ze tóch blijvend te kunnen herinneren (en daarmee de Nazi-wens ongedaan te maken) kun je voor 50 euro één van de namen adopteren. Op deze manier blijft het monument goed onderhouden en kan het waar nodig worden bijgewerkt in de toekomst. En dit monument is kei-hard nodig anno 2021, dat blijkt uit het vele geweld en het nationaal-socialistische maar ook het fascistische gedachtengoed wat weer overal de kop lijkt op te steken. Zoals een groep Urker jongeren die het leuk vonden om gekleed in nazi-uniformen enkele andere als gevangenen én met Jodenster verkleedde jongeren op te jagen en te arresteren met (nep)wapens.

Wij hebben als familie ook een naam geadopteerd. Een meisje van slechts 7 jaar. Elisabeth van Hesse. Zij werd geboren in Rotterdam als dochter van Joseph van Hesse en Anna van Hesse (van Cauveren), op 29 mei 1936. Zij woonde op de van der Dussenstraat 15 in Rotterdam, niet ver van Diergaarde Blijdorp. De straat en de woning bestaan nog steeds. Een gewoon meisje in een gewone woonwijk van Rotterdam, met gewone ouders. Dan komt dat Bombardement van Rotterdam op 14 mei 1940. Dat overleven ze, gelukkig. Maar Rotterdam, en daarmee ook Nederland, capituleert en dat betekent dat de Duitsers het voor het zeggen hebben vanaf dat moment.

Op 26 oktober 1942 wordt het gezin gearresteerd en overgebracht naar het Huis van Bewaring in Rotterdam. Elisabeth is dan slechts 6 jaar. Nog diezelfde dag gaan ze op transport met de treinen naar Kamp Westerbork. Ze worden nog eenmaal heen en weer getransporteerd naar Kamp Vught en weer terug in juni 1943. Op 8 juni 1943 gaan ze op transport naar Sobibor in Oost-Polen. Eenmaal daar aangekomen wordt ze vermoord (vergast) op 11 juni 1943, op 7-jarige leeftijd. Ook haar ouders worden diezelfde dag vermoord (vergast). Er is - behalve een schaars papieren archief - niets wat aan Elisabeth herinnerd of wat zij achterlaat. 

Op 19 september 2021 hebben wij haar naam geadopteerd. Via het Nationaal Holocaust Namenmonument. En natuurlijk ook haar ouders een beetje; dat spreekt vanzelf. Dan krijg je een oorkonde op naam thuisgestuurd als dank. Maar dat is niet belangrijk. Het gaat om herinneren. Omdat deze geschiedenis zich nooit meer mag herhalen. Gelukkig biedt internet uitkomst.  Zo vinden wij haar ouderlijk huis waar ze is opgegroeid, we vinden meer informatie in de Rotterdamse archieven van die tijd. Wij  bekijken de omgeving waar zij heeft gewoond en zien op een steenworp afstand ook de Diergaarde Blijdorp. En dan lees je hoe het met de dieren ook is gegaan in die dagen van oorlog. Er komt een steeds beter beeld van de geschiedenis naar voren. En dat gaan we ook in ere houden en onthouden. 


En wat nog meer, dan haar geschiedenis in leven houden en er over vertellen? Ik denk aan een straatnaambord, met haar naam en daaronder plaatsen en datums van geboorte en overlijden. Zodat haar naam zichtbaar is en iedereen die erover vraagt, ik een verhaal kan vertellen. Van Elisabeth van Hesse, geboren 29 mei 1936 in Rotterdam, en vermoord in Sobibor op 11 juni 1943. Zij hebben als gezin de Razzia van Rotterdam en de daaropvolgende Hongerwinter van 1944 nooit meer meegemaakt. Maar we gaan haar (en haar ouders) blijvend herinneren. Dat verdienen ze. Ze zijn nu een deel van onze familie, omdat ze zelf geen familie en nabestaanden meer hadden. Ze horen nu bij ons, en wij bij hen.

Link naar Oorlogslevens: https://www.oorlogslevens.nl/tijdlijn/Elisabeth-van-Hesse/02/62680
Link naar het Monument: https://www.holocaustnamenmonument.nl

Video's

 
59 Views

Wie Ik Ben

oprichter en oud-voorzitter Puch Touring Club Nederland 1987 t/m 1994, oprichter en oud-voorzitter Stichting Bevordering Bromfietsgebruik 1991 t/m 1994, oprichter en oud-webmaster De Grootste Puch Maxi Site Ter Wereld 1998 t/m 2001, naamtegel @ Boompjeskade, Rotterdam sinds 1998, naam in atomen geschreven op aluminium target marker, geland door Hayabusa ruimtesonde in 2005 op asteroide 1998 SF 36, oprichter en oud-webmaster Back to Lowlands community 2001 t/m 2009, officieel verkozen tot 'Ultimate Diehard Lowlander' door Oor Magazine in  2005, oprichter en oud-webmaster Low-Lands.nl fansite 2005 t/m 2022, officieel verkozen tot Time Magazine's 'Person Of The Year' 2006, oud-recensent MusicFrom.nl 2006 t/m 2013, co-houder van 1 wereldrecord in 1986 en 2 wereldrecords in 2008, oud-recensent 3voor12 Overijssel 2007 t/m 2009, oprichter en oud-webmaster Nirwana Tuinfeest startpagina 2009 t/m 2021, oprichter en oud-webmaster NirwanaFestival twitter 2009 t/m 2021, oprichter en oud-webmaster Zwolz.nl wijkwebsite Zwolle Zuid 2010 t/m 2012, directeur/eigenaar en oprichter van webshop Pandorrah.nl 2012 t/m heden, naam naar Mars gevlogen aan boord van NASA's Orion Flight Test 2014, oprichter en oud-webmaster spellensite Collect.One 2015 t/m 2020, oprichter en oud-webmaster 27MC.org 2020 t/m 2021

Waar Ik Voor Sta